Wycieczka w przeszlosc

Wielbicielom starozytnej kultury greckiej i kretenskiej oraz wszystkim, których ciekawia dawne czasy, okolice Chanii oferuja niezwykla wycieczke w przeszlosc.

Poza odslonietymi pod zabudowa dzisiejszej Chanii ruinami minojskiej osady oraz rozrzuconymi na terenie starozytnej Kidonii zabytkami z czasów hellenskich, w kazdym zakatku województwa napotykamy resztki budowli z okresu Grecji klasycznej oraz z czasów rzymskich.

Na wschód od Chanii, w poblizu wioski Megala Chorafia lezy starozytna Aptera, miasto zalozone na wzniesieniu górujacym nad zatoka Sudy i równina Armeni, w zachwycajacej scenerii wyrastajacych na poludniu gór Lefka Ori. Okres jego wielkiej swietnosci przypada na epoke hellenistyczna (330-68 p.n.e.), ale pod pózniejszymi rzadami Rzymian Aptera rozkwitla z jeszcze wieksza sila.

Dzis mozna tu zobaczyc fragmenty opasujacych wzgórze murów akropolu z okresu hellenistycznego i liczne pozostalosci z okresu panowania rzymskiego - sklepione lukowo cysterny i termy.

Starozytnosc ustapila miejsca Bizancjum, kiedy Aptera przeszla pod kuratele klasztoru Iera Moni z Patmos, a nastepnie czasom okupacji tureckiej, po których, na pólnocnym skraju wzniesienia, pozostala imponujaca twierdza, górujaca nad inna twierdza, Itzedin, ladowa strazniczka Zatoki Sudy.

Budowla ta oraz wenecka forteca na przeciwleglej wysepce tworzyly harmonijny zespól obronny Zatoki Sudy.

Na zachód od Chanii i na poludnie od Kisamos polozona jest starozytna Polirrinia, kolejne wielkie miasto dawnej Krety, usytuowane ponad równina i zatoka Kisamos. Zachowaly sie fragmenty domostw z czasów hellenskich i rzymskich, jednakze szczególne wrazenie robia imponujace fortyfikacje akropolu z czasów weneckich.

Dalej na zachód, nieopodal jednej z najpiekniejszych plaz w tym regionie, widnieja ruiny starozytnej Falasarny.

Chronione poteznymi murami z czasów hellenistycznych miasto mialo takze obronny port, dzieki któremu Falasarna byla jednym z najwazniejszych morskich i pirackich osrodków Krety. Zburzona calkowicie przez Metellusa w 68 r. p.n.e. nie podzwignela sie z upadku. Okazale prezentuja sie cztery portowe wieze obronne, które wskutek ruchów tektonicznych majacych miejsce w starozytnosci, znajduja sie obecnie na wysokosc 9 metrów ponad poziomem morza i w odleglosci stu metrów od brzegu.

Do starozytnego miasta Lissos mozna dotrzec albo droga morska z Paleochory lub Sugia, albo na piechote z Sugia po godzinnym spacerze droga prowadzaca przez piekny wawóz, a potem wspinajaca sie po górskim zboczu, by wreszcie opasc ku morzu. Lissos odgrywalo znaczaca role jako osrodek religijny i wraz z sasiednimi miastami m.in. Irtakina, Eliros i Tarra tworzylo zwiazek miast - panstw. Zachowaly sie ruiny slynnej swiatyni Asklepiosa z pieknymi mozaikami podlogowymi oraz liczne naziemne groby z czasów rzymskich. Starozytne zabytki znajduja sie takze w wielu innych miejscach regionu: starozytna Minoa w Marathi (Akrotiri), Pergamo w Wrisies (Kidonia), swiatynia Diktynny w Menies, ruiny z czasów hellenistycznych w Rokka, rzymskie rezydencje z mozaikami podlogowymi w Kisamos, sanktuarium Posejdona w Tsiskiana, starozytna Eliro w Rodowani i starozytna Tarra u wylotu wawozu Samaria.